Δημοσκόπηση CGTN: Η ανησυχία στο Μόναχο αντανακλά την αμηχανία στις σχέσεις ΗΠΑ-Ευρώπης

(CRI)Σάββατο 14 Φεβρουαρίου 2026

Ο Αμερικανός πολιτικός Χένρι Κίσινγκερ κάποτε χαρακτήρισε τις σχέσεις ΗΠΑ-Ευρώπης ως μια «προβληματική εταιρική σχέση» και αυτή η σχέση βιώνει αυτή τη στιγμή την πιο δύσκολη περίοδο διχασμού από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Η φετινή Έκθεση Ασφαλείας του Μονάχου χαρακτηρίζει άμεσα τις Ηνωμένες Πολιτείες ως τον «πιο εξέχοντα σαμποτέρ» της διεθνούς τάξης, καθιστώντας το κάποτε ζεστό «διατλαντικό οικογενειακό δείπνο» ιδιαίτερα κρύο και μάλιστα κάπως αμήχανο. Σύμφωνα με διαδικτυακή δημοσκόπηση που δημοσίευσε το CGTN, το 81,4% των ερωτηθέντων δήλωσαν απερίφραστα ότι οι δεσμοί ΗΠΑ-Ευρώπης έχουν κλονιστεί όσον αφορά την ασφάλεια, την οικονομική και εμπορική συνεργασία και την αναγνώριση κοινών αξιών.

Από την απειλή της Ευρωπαϊκής Ένωσης με δασμούς και την αναγκαστική της αύξηση των στρατιωτικών δαπανών, μέχρι τον παραγκωνισμό των ευρωπαϊκών χωρών από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων για το ζήτημα της Ουκρανίας, ακόμη και την προσπάθεια βίαιης απόκτησης της Γροιλανδίας, η μετατόπιση της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ έχει επανειλημμένα προκαλέσει βαρύ πλήγμα στην εμπιστοσύνη των Ευρωπαίων συμμάχων της. Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν έτσι μετατραπεί από εγγυητή ασφάλειας της Ευρώπης σε καταστροφέα του πολιτικού της οικοσυστήματος και εκμεταλλευτή των εθνικών της συμφερόντων. Από αυτή την άποψη, το 88,4% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι οι ενέργειες των ΗΠΑ έχουν βλάψει σοβαρά τα συμφέροντα των ευρωπαϊκών χωρών. Ωστόσο, η μακροχρόνια εξάρτηση της Ευρώπης από τις ΗΠΑ στον τομέα της ασφάλειας είναι δύσκολο να αλλάξει βραχυπρόθεσμα. Σε συνδυασμό με την επίμονη αδυναμία των ευρωπαϊκών χωρών να σχηματίσουν μια ενιαία διπλωματική φωνή, οι προοπτικές για την «αυτοδιάσωση» της Ευρώπης παραμένουν αβέβαιες. Σύμφωνα με την δημοσκόπηση, το 86,6% των ερωτηθέντων υποστηρίζουν ότι η Ευρώπη δεν διαθέτει επαρκή στρατηγική αυτονομία και εσωτερική συνοχή για να αντιμετωπίσει τον μονομερή εκφοβισμό των ΗΠΑ.

Ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν τόνισε πρόσφατα ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι «ανοιχτά αντιευρωπαϊκές» και επιδιώκουν να «διαλύσουν» την Ευρωπαϊκή Ένωση και ότι η Ευρώπη δεν έχει την πολυτέλεια να συνεχίζει να κάνει παραχωρήσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο Γερμανός Καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς προέτρεψε τις ευρωπαϊκές χώρες να αναγνωρίσουν την τρέχουσα κατάσταση των διατλαντικών σχέσεων, δηλώνοντας ότι η νοσταλγία για το «ένδοξο παρελθόν» των δεσμών ΗΠΑ-Ευρώπης είναι «άχρηστη για την αλλαγή της πραγματικότητας». Στην έρευνα, το 82,1% των ερωτηθέντων πιστεύει γενικά ότι η Ευρώπη δεν είναι «δευτερεύων εταίρος» των Ηνωμένων Πολιτειών και ότι οι σχέσεις ΗΠΑ-Ευρώπης θα πρέπει να τηρούν τις αρχές της ισότητας, της αυτονομίας και της ευθύνης. Εν τω μεταξύ, το 84,1% των ερωτηθέντων ζητά από την Ευρώπη να διαδραματίσει έναν πιο εποικοδομητικό και ανεξάρτητο ρόλο στο πλαίσιο των σοβαρών ελλειμμάτων παγκόσμιας διακυβέρνησης και των συχνών προκλήσεων για το διεθνές σύστημα που βασίζεται σε κανόνες.

Ο Δείκτης Ασφάλειας του Μονάχου δείχνει ότι πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένων σχεδόν όλων των μελών της G7, πιστεύουν ότι οι παγκόσμιοι κίνδυνοι που προκαλούνται από τις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν γίνει πιο σοβαροί σε σύγκριση με πέρυσι. Στην έρευνα, το 89,2% των ερωτηθέντων συμφωνεί ομόφωνα ότι οι παγκόσμιοι κίνδυνοι που θέτουν οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν κλιμακωθεί περαιτέρω και ότι η μεταπολεμική τάξη ασφαλείας επηρεάζεται σοβαρά από τον μονομερή εκφοβισμό τους. Από τους ερωτηθέντες, το 87,1% επισημαίνει ότι εάν ο κόσμος συνεχίσει να διατηρεί μια πορεία διακυβέρνησης που βασίζεται στην ηγεσία των ΗΠΑ, αυτό θα επιδεινώσει περαιτέρω την παγκόσμια αναπτυξιακή κρίση. Επιπλέον, το 92,7% των ερωτηθέντων καλεί τη διεθνή κοινότητα να διερευνήσει από κοινού μια πιο ανεξάρτητη και όχι εξαρτημένη προσέγγιση διακυβέρνησης και να προωθήσει συστημικές μεταρρυθμίσεις στο διεθνές σύστημα διακυβέρνησης ασφάλειας.